logo

Miasto
Mińsk Mazowiecki

Accessibility

Wydarzenia

Żywe laboratorium przyrody przy ZSP1

Żywe laboratorium przyrody przy ZSP1

20.11.2026
Udostępnij
Placyk na zewnątrz w ciągu dnia z drewnianymi podestami i wielokątnymi skrzyniami z roślinami. Kilkanaścioro dzieci bawi się i rozmawia pod trójkątnym żaglem przeciwsłonecznym. Jedna dorosła osoba siedzi z dziećmi przy okrągłych siedziskach. W tle niska zabudowa i ogrodzenie z drewnianych palików, wokół drzewa i krzewy.

Przy szkole w Mińsku Mazowieckim powstaje żywe laboratorium przyrody i adaptacji do zmian klimatu (ForestLAB).

Mikrolas Miyawaki, ogród jadalny, rośliny przyjazne zapylaczom, miejsca schronienia dla dzikich zwierząt i rozwiązania wykorzystujące wodę deszczową – to elementy ForestLAB-u, który powstaje na terenie zespołu szkolno-przedszkolnego nr 1 przy ul. Dąbrówki 10 w Mińsku Mazowieckim. Nowa przestrzeń będzie nie tylko miejscem kontaktu z przyrodą, ale również plenerową pracownią edukacyjną, pokazującą, jak rozwiązania oparte na naturze mogą pomagać miastom w adaptacji do zmian klimatu.

ForestLAB to koncepcja, łącząca odtwarzanie lokalnej przyrody, edukację ekologiczną i projektowanie błękitno-zielonej infrastruktury. Zamiast tradycyjnego, uporządkowanego ogrodu szkolnego powstaje różnorodny ekosystem, w którym uczniowie będą mogli obserwować naturalne procesy przyrodnicze, poznawać rodzime gatunki roślin oraz odkrywać zależności między wodą, glebą, roślinnością i zwierzętami.

Mikrolas Miyawaki – mały las, który aktywizuje i edukuje

Sercem ForestLAB-u będzie mikrolas zakładany metodą japońskiego botanika, prof. Akiry Miyawakiego. Polega ona na gęstym sadzeniu wielu gatunków drzew i krzewów, dobranych do lokalnych warunków siedliskowych. Dzięki odpowiedniemu przygotowaniu gleby i wielopiętrowej strukturze nasadzeń nawet na niewielkiej powierzchni można stworzyć warunki do rozwoju złożonej zbiorowości leśnej.

W mińskim mikrolesie znajdą się rodzime drzewa i krzewy, a także charakterystyczne dla Mazowsza gatunki runa leśnego, w tym paprocie, turzyce i rośliny kwitnące. Z czasem mikrolas będzie tworzył coraz bardziej zróżnicowaną przestrzeń, zapewniając schronienie ptakom, owadom i innym drobnym zwierzętom.

Mikrolasy mogą wspierać lokalną bioróżnorodność, poprawiać warunki mikroklimatyczne nawet na niewielkich działkach miejskich. Przy szkole zyskają jeszcze jedną, szczególnie ważną funkcję – staną się miejscem codziennej edukacji przyrodniczej.

ForestLAB – przyroda, którą można poznawać i doświadczać

Mikrolas będzie częścią większego założenia edukacyjnego. W ForestLAB-ie zaplanowano również niewielki lasek jadalny, ogród warzywny i nasadzenia roślin atrakcyjnych dla motyli oraz innych zapylaczy.

Uczniowie będą mogli poznawać rośliny jadalne, obserwować zmienność pór roku, rozwój drzew i krzewów, kwitnienie roślin oraz aktywność dzikich zwierząt. Specjalnie przygotowane siedliska, martwe drewno i inne elementy wspierające faunę pomogą pokazać, dlaczego różnorodność biologiczna jest tak ważna również w najbliższym otoczeniu człowieka.

Istotną częścią koncepcji są także rozwiązania związane z wodą opadową, w tym jej gromadzeniem i wykorzystywaniem do podlewania roślin. ForestLAB pozwoli w praktyce wyjaśniać, jak miasta mogą lepiej gospodarować deszczówką, ograniczać skutki upałów i tworzyć bardziej przyjazne środowisko życia.

To przestrzeń zaprojektowana do nauki przez obserwację, doświadczenie i bezpośredni kontakt z naturą – dostępna na co dzień, tuż obok szkolnych sal lekcyjnych.

Część międzynarodowego projektu IntegrateNbS i miejskiego laboratorium Pro-Adapt Urban Lab

Realizacja ForestLAB-u jest finansowana i prowadzona w ramach projektu IntegrateNbS („Spełnienie transformacyjnego potencjału rozwiązań opartych na naturze: Od fragmentacji do integracji”), realizowanego z udziałem Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie (SGGW), przy dofinansowaniu Narodowego Centrum Badań i Rozwoju (NCBR) w ramach partnerstwa Driving Urban Transitions.

Działanie wpisuje się w prace Miejskiego Laboratorium Integracji Pro-Adapt Urban Lab w Mińsku Mazowieckim, którego celem jest wspólne wypracowywanie i wdrażanie rozwiązań pomagających miastu lepiej adaptować się do zmian klimatu.

W laboratorium współpracują naukowcy, przedstawiciele samorządu, projektanci, przedsiębiorcy oraz mieszkańcy. W ramach spotkań i warsztatów analizowane są możliwości wykorzystania rozwiązań opartych na naturze, takich jak mikrolasy, błękitno-zielona infrastruktura, powierzchnie przepuszczalne czy pnącza na elewacjach.

Mińsk Mazowiecki jest polskim studium przypadku międzynarodowego przedsięwzięcia, w którym podobne metody współpracy i projektowania rozwiązań przyrodniczych testowane są również w Norwegii, Hiszpanii i Szwecji.

Szkolny ForestLAB będzie praktycznym przykładem tego podejścia – połączenia wiedzy naukowej, współpracy lokalnej społeczności i konkretnych działań w przestrzeni miasta.

Szkoła jako miejsce odbudowy miejskiej przyrody

ForestLAB pokazuje, że teren szkolny może pełnić znacznie więcej funkcji niż tylko rekreacyjną i estetyczną. Może stać się miejscem zwiększania różnorodności biologicznej, zatrzymywania wody opadowej, poznawania przyrody oraz budowania odpowiedzialności za lokalne środowisko już od najmłodszych lat.

To również przykład nowego podejścia do projektowania zieleni miejskiej, w którym równie ważne jak wygląd przestrzeni są procesy ekologiczne, funkcje siedliskowe i możliwość bezpośredniego korzystania z przyrody przez dzieci.

Projekt ForestLAB-u w Mińsku Mazowieckim opracowuje i realizuje Forest Maker, firma specjalizująca się w tworzeniu mikrolasów Miyawaki, odtwarzaniu ekosystemów miejskich i projektowaniu rozwiązań opartych na naturze.

ForestLAB w Mińsku Mazowieckim może stać się inspiracją do tworzenia podobnych, bioróżnorodnych i wielofunkcyjnych przestrzeni przy szkołach, na osiedlach i w parkach. Ich wartość przyrodnicza idzie w parze z ogromnym potencjałem edukacyjnym, szczególnie gdy powstają blisko dzieci i młodzieży, a w ich tworzenie angażują się lokalni mieszkańcy podczas wspólnych akcji sadzenia.